Khi làm website khách hàng của mình thường quan tâm đến giao diện trước: Website có đẹp không? Màu sắc có hợp thương hiệu không? Trang chủ nhìn có chuyên nghiệp không? Mobile có đẹp không? Việc đó là dễ hiểu, vì đó là những thứ nhìn thấy ngay.
Nhưng có một thứ thường không ai hỏi lúc đầu, đến khi website chạy một thời gian mới bắt đầu thấy vấn đề: Đó là cấu trúc website.
Website vẫn chạy bình thường, giao diện vẫn đẹp nhưng cảm giác sử dụng thì cứ… sai sai. Muốn tìm một dịch vụ phải bấm qua mấy trang. Một bài viết đáng lẽ liên quan đến dịch vụ này lại nằm ở một chỗ khác. Có những nội dung quan trọng nhưng chẳng biết tìm ở đâu?
Người dùng không vào website để ngắm website
Website đẹp thì tất nhiên là tốt, nhưng người dùng vào website không phải chỉ để xem mình thiết kế đẹp đến đâu, mà họ vào đó vì đang có một nhu cầu cụ thể.
Có người muốn xem giá, có người muốn tìm hiểu dịch vụ, có người đang tìm một sản phẩm, có người muốn đọc một bài hướng dẫn, xem những dự án đã làm, hoặc đơn giản chỉ là tìm số điện thoại để gọi….
Vì vậy, một website có cấu trúc tốt không nhất thiết phải là website có thật nhiều thứ, quan trọng hơn là khi người dùng cần một thông tin nào đó, họ có thể tìm thấy nó một cách dễ dàng.
Mình khá thích những website mà chỉ cần vào một lúc là có thể hiểu được cách nó vận hành, không phải làm cho người dùng “wow” ngay từ giây đầu tiên, mà là khiến họ không phải mất công suy nghĩ xem tiếp theo mình nên làm gì.
Có lẽ cũng vì vậy mà mình thích theme hơn template.
Template thường cho mình một trang đã được làm sẵn: trang chủ trông như thế này, trang dịch vụ đặt như thế kia, menu nằm ở đây, section này nối với section kia.
Còn với theme nó định hình cách website vận hành, cách các loại nội dung được tổ chức và cung cấp những thành phần cần thiết để mình xây dựng các trang theo nhu cầu thực tế. Mình có thể quyết định website cần những phần nào, trang nào quan trọng, nội dung nào nên đặt cùng nhau và người dùng sẽ đi từ đâu đến đâu.
Ví dụ: Nếu doanh nghiệp vừa bán tour du lịch, vừa cung cấp thông tin khách sạn đi kèm, thì ngay từ đầu website đã cần phân chia khá rõ: đâu là danh mục tour, đâu là thông tin khách sạn, mỗi tour có lịch trình, giá, thời gian, điểm đến như thế nào; còn khách sạn lại có địa điểm, loại phòng, tiện nghi, giá phòng…
Theme tốt sẽ giúp những chức năng này được phân bổ đúng vai trò, từ đó cấu trúc website cũng trở nên rõ ràng hơn. Với mình, khi làm website lâu dài, sự tự do đó quan trọng hơn việc có một trang web đẹp ngay từ đầu.
Cấu trúc website thực ra không có gì quá phức tạp
Nói đơn giản, cấu trúc website là cách mình sắp xếp nội dung và tạo mối liên kết giữa các trang để mọi thứ trong website không bị rời rạc.
Ví dụ, một website làm dịch vụ có thể bắt đầu từ Trang chủ → Dịch vụ → Thiết kế website → Website doanh nghiệp, rồi từ đó dẫn người dùng đến những bài viết, dự án hoặc nội dung liên quan.
- Một bài viết có thể dẫn về dịch vụ.
- Một trang dịch vụ có thể dẫn đến những dự án đã thực hiện.
- Một dự án lại có thể đưa người đọc quay về tìm hiểu sâu hơn về dịch vụ.
Cứ như vậy, các nội dung trong website được kết nối với nhau thay vì mỗi trang nằm một chỗ.
Nghe thì khá đơn giản nhưng đây lại là phần mình thấy rất dễ bị bỏ qua khi bắt đầu làm website, lúc website mới có khoảng 10–20 trang, cấu trúc chưa thật sự rõ ràng cũng chưa gây ra vấn đề gì lớn. Mình vẫn có thể tìm được mọi thứ, thêm vài trang mới cũng không thấy quá khó.
Nhưng đến khi website có 50, 100 bài viết, rồi bắt đầu có thêm dịch vụ, landing page, case study, tài liệu… mọi chuyện sẽ khác.
Nếu ngay từ đầu không có một cách tổ chức đủ rõ ràng, website rất dễ trở thành một “cái kho chứa nội dung”. Thứ gì cũng có, nhưng khi cần tìm lại thì không biết nó nằm ở đâu, nội dung có rất nhiều nhưng lại không biết cái nào liên quan đến cái nào và người dùng cũng không biết nên đi tiếp từ đâu.
Lúc đó, vấn đề không còn là website có bao nhiêu nội dung nữa, mà là những nội dung đó đang được tổ chức như thế nào.
Cấu trúc tốt cũng giúp website làm SEO dễ hơn
Làm SEO không phải chỉ là nghiên cứu từ khóa rồi viết thật nhiều bài, nếu một SEOer không hiểu website đang được tổ chức như thế nào thì rất khó tư vấn một cách đầy đủ cho khách hàng. Bởi vì trước khi nghĩ đến việc viết thêm nội dung, mình cần biết website đang có những nhóm nội dung nào, đâu là nội dung chính, đâu là nội dung hỗ trợ và chúng đang liên kết với nhau ra sao.
Ví dụ một website về thiết kế website có thể có các nhóm dịch vụ như thiết kế website doanh nghiệp, website bán hàng, landing page, website bất động sản…
Sau đó lại có những bài viết giải thích các vấn đề liên quan:
- Website doanh nghiệp cần những gì?
- Website bán hàng nên có những tính năng nào?
- Landing page khác website thông thường ra sao?
- Website bất động sản cần những chức năng gì?
Những nội dung này không nên tồn tại một cách riêng lẻ, SEOer cần biết nên phân chúng vào đâu, trang nào là trang chính, bài nào hỗ trợ cho trang dịch vụ nào và những nội dung nào nên được liên kết với nhau.
Đó cũng là lý do làm SEO thì cần phải hiểu cấu trúc website, không nhất thiết phải là một developer hay hiểu sâu về code, nhưng ít nhất phải nhìn được website như một hệ thống: hiểu danh mục, URL, cấu trúc trang, internal link, mối quan hệ giữa các nhóm nội dung và cách người dùng đi qua website.
Khi làm việc với khách hàng những thứ này rất quan trọng, vì vậy với mình một SEOer không chỉ cần biết viết gì để có traffic, mà còn phải biết đặt nội dung đó ở đâu và kết nối nó với phần còn lại của website như thế nào.
Website không chỉ là vài trang được ghép lại với nhau, nó là một hệ thống thông tin và một hệ thống thông tin thì cần được tổ chức. Vậy nên nếu hỏi mình “Cấu trúc web có quan trọng không?” Mình sẽ nói là “Có và khá quan trọng!”.
Nhiều lúc mình nghĩ, khi bắt đầu làm một trang web hãy đặt ra câu hỏi: “Website này có những gì, chúng liên quan với nhau thế nào, và người dùng sẽ đi qua nó ra sao?”. Khi trả lời được những câu đó, mình sẽ biết website cần có những trang nào, nội dung nên đặt ở đâu và các phần cần kết nối với nhau như thế nào. Đến lúc đó, chuyện làm cho website đẹp sẽ dễ hơn rất nhiều, vì mình không chỉ làm một website để nhìn cho đẹp, mà đang xây dựng một website có cấu trúc rõ ràng và dễ sử dụng.
One Response